Nội dung chính
Thanh Hóa yêu cầu xác nhận chính thức tình trạng xuống cấp của Đền thờ Trần Khát Chân để làm cơ sở đầu tư phục hồi di tích quốc gia.
Đặt nền tảng pháp lý cho công tác tu bổ
Theo chỉ đạo của UBND tỉnh Thanh Hóa, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch được giao nhiệm vụ chủ trì, hướng dẫn UBND xã Vĩnh Lộc lập hồ sơ đề nghị xác nhận tình trạng di tích xuống cấp theo Nghị định số 208/2025/NĐ-CP. Hồ sơ này sẽ được trình Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch xem xét, xác nhận theo thẩm quyền.
Tại sao việc xác nhận là “chìa khóa”?
Việc có quyết định xác nhận chính thức không chỉ đáp ứng yêu cầu pháp lý mà còn là điều kiện tiên quyết để tỉnh có thể bố trí ngân sách, lập kế hoạch đầu tư và triển khai các dự án tu bổ. Như các chuyên gia di sản UNESCO nhấn mạnh, “một dự án bảo tồn không thể khởi động nếu thiếu căn cứ pháp lý rõ ràng”.
Kế hoạch bảo tồn di tích toàn tỉnh 2026‑2030
Song song với việc xử lý Đền Trần Khát Chân, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch sẽ phối hợp với Sở Tài chính, Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan hoàn thiện dự thảo “Kế hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi và chống xuống cấp các di tích lịch sử – văn hóa trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 2026‑2030”. Kế hoạch này sẽ:
- Ưu tiên hỗ trợ kinh phí cho các di tích kiến trúc gỗ có niên đại từ thế kỷ XIX trở về trước, đặc biệt là các đình làng, nghè đang trong tình trạng nguy cấp.
- Định hướng quản lý nguồn vốn đầu tư công và kinh phí sự nghiệp văn hoá, đảm bảo sử dụng đúng mục đích và tuân thủ quy định pháp luật.
- Hướng dẫn Sở Xây dựng giám sát quy hoạch chi tiết, đảm bảo các dự án tu bổ đáp ứng tiêu chuẩn bảo tồn kiến trúc.
Vai trò của địa phương và cộng đồng
UBND các xã, phường được yêu cầu thực hiện nghiêm trách nhiệm quản lý, bảo vệ di sản trên địa bàn, đồng thời huy động nguồn lực xã hội hoá – lồng ghép nhiệm vụ bảo tồn vào kế hoạch phát triển kinh tế‑xã hội. Theo báo cáo của Bộ Văn hoá, việc “kết nối cộng đồng” có thể giảm tới 30 % gánh nặng ngân sách nhà nước trong các dự án bảo tồn.
Lịch sử và giá trị của Đền thờ Trần Khát Chân
Đền thờ Trần Khát Chân, di tích quốc gia nằm dưới chân Đốn Sơn, xã Vĩnh Lộc, được ghi nhận trong các sử sách như “Đại Việt sử ký toàn thư”, “Đại Nam nhất thống chí” và “Việt Nam sử lược”. Trần Khát Chân (còn gọi là Thượng tướng quân Trần Khát Chân) là hậu duệ của Bảo Nghĩa vương Trần Bình Trọng, nổi tiếng với câu nói: “Ta thà làm quỷ nước Nam chứ không thèm làm vương đất Bắc”. Ông từng tham chiến chống lại quân Nguyên‑Mông và được phong tặng danh hiệu Long Tiệp Phụng Thần Nội vệ Thượng tướng quân.
Những di tích như Đền Trần Khát Chân không chỉ là chứng nhân lịch sử mà còn là nguồn cảm hứng cho du lịch văn hoá, góp phần tăng trưởng kinh tế địa phương. Theo số liệu của Tổng cục Du lịch, các di tích quốc gia tại Thanh Hóa thu hút hơn 1,2 triệu lượt khách trong năm 2023, tạo doanh thu khoảng 850 tỷ VND.
Kết luận và hướng đi tiếp theo
Việc khẩn trương hoàn thiện hồ sơ pháp lý và xác nhận tình trạng xuống cấp của Đền thờ Trần Khát Chân sẽ mở ra cánh cửa đầu tư, giúp tỉnh Thanh Hóa triển khai các dự án tu bổ một cách có hệ thống, hiệu quả và bền vững. Đây là bước quan trọng trong chiến lược bảo tồn di sản lâu dài, đồng thời khuyến khích sự tham gia của cộng đồng và doanh nghiệp vào việc giữ gìn giá trị văn hoá cho các thế hệ tương lai.
Quý độc giả có ý kiến gì về cách bảo tồn di sản địa phương? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật những tin tức mới nhất về di sản văn hoá.
